Urinestenen bij konijnen
Urinestenen zijn een veel voorkomend probleem bij konijnen. Afhankelijk van hun plaats heten ze nierstenen, urineleiderstenen, urineblaasstenen of urethrale stenen. Blaasgruis is een zandachtige afzetting van urinekristallen in de urineblaas.Behalve chronische urineweginfecties zijn de belangrijkste oorzaken voor de vorming van urinestenen voedingsfouten, zoals een te grote toevoer van calcium en vitamine D. Maar ook leeftijd en geslacht lijken een rol te spelen. Oudere mannelijke konijnen hebben dus vaker last van urinestenen. Bovendien schijnt een tekort aan water ook de vorming van urinestenen te bevorderen.
De symptomen zijn heel verschillend en helaas vaak niet-specifiek.
Vaak eten de dieren niet goed en vertonen ze een gestoorde algemene conditie. Meer specifieke symptomen zijn een verhoogde aandrang tot urineren, pijnlijk urineren, troebele of bloederige urine. Als de urinewegen door urinestenen verstopt zijn, kan het konijn geen urine meer uitscheiden. Daarom kan gebrek aan urineren ook een typisch symptoom van urinestenen zijn.
Als een urinesteen de urinewegen belemmert, is dat een levensbedreigende noodsituatie omdat de urine niet kan afvloeien en zich dus ophoopt. Daarom moet je zo snel mogelijk je dierenarts bezoeken als je urinestenen vermoedt, zodat de steen onmiddellijk verwijderd kan worden als hij verplaatst is.
De calciumstofwisseling bij konijnen is, anders dan bij veel andere zoogdieren, sterk afhankelijk van de voeding. Hoe meer calcium er in de voeding zit, hoe meer ervan in de darm wordt opgenomen. Overtollig calcium wordt hoofdzakelijk via de nieren uitgescheiden, zodat bij een hoog calciumgehalte in het voer de calciumconcentratie in de urine sterk stijgt. Urinestenen bij konijnen bestaan dus ook hoofdzakelijk uit calciumverbindingen.
De vorming van urinestenen kan voorkomen worden door de hond op een aan de soort aangepaste manier te voeren.
Om de vorming van urinestenen te voorkomen, moet het voeren van voedsel met een hoog calciumgehalte vermeden worden. Luzerne, peterselie, paardenbloem, koolrabibladeren en broccoli zijn bijzonder rijk aan calcium. Vooral in commerciële voeders voor konijnen wordt luzerne vaak verwerkt. Dergelijke producten moet je je huisdier niet te eten geven.
Een basisvoeder dat aan de soort is aangepast en een laag calciumgehalte heeft, is Wiesenheu . Het bestaat uit weidegrassen en -kruiden die door de zon en met warme lucht gedroogd werden. Dankzij een mengeling van bloesems, grassen en kruiden brengt Blütenmix afwisseling in de voeding. Blütenmix kan aangeboden worden als volledig voeder of als aanvulling op hooi.
Onze Grüner Hafer is uiterst geschikt als aanvullend voer rijk aan ruwe celstof en met een uiterst laag calciumgehalte. Bovendien kun je het voer van je konijn verrijken met Gartenschmaus. Gartenschmaus bestaat uit heerlijke en gezonde ingrediënten zoals wortelgroenten, bladeren van frambozen- en bramenstruiken en bloemen.
Als ondersteuning voor konijnen met urinestenen kan ook Bergsiegel Brennnesselblätter worden gevoerd. Van brandnetelbladeren wordt gezegd dat ze een diuretisch en urineverzurend effect hebben.
Het is vooral belangrijk dat er een voldoende voorraad vers drinkwater is. De dagelijkse behoefte aan water voor konijnen is ca. 50 - 150 ml/kg lichaamsgewicht, afhankelijk van hun grootte.
Dr. med. vet. Katharina Boes
Juni 2015 ©AGROBS GmbH
Bronnen*:
Juni 2015 ©AGROBS GmbH
- Garbisch K., Zwart P.: Krankheiten der Heimtiere. Schlütersche Verlagsgesellschaft mbH, 2015
- Zinke, J.: Ganzheitliche Behandlung von Kaninchen und Meerschweinchen. Sonntag Verlag, 2004
- Rappold S.: Vergleichende Untersuchungen zur Urolithiasis bei Kaninchen und Meerschweinchen. Dissertation, Tierärztliche Hochschule Hannover, 2001
(* De bronverwijzingen verwijzen naar de technische inhoud van de tekst en niet naar de productaanbevelingen)